3 Temmuz 2014 Perşembe

KİTAP 19 # KABİL - JOSE SARAMAGO



KABİL
/ CAIM

Jose Saramago

Çeviri: Işık Ergüden


Kırmızı Kedi Yayınevi
9.Basım 2014

Tür: Roman

146 Sayfa

''Ah , bir leş benim suçum, gökleri tutuyor kokusu,
En eski lanet, ilk kardeş kanı var içinde.''

Hamlet-William Shakespeare


    Nobel ödüllü Portekizli yazar Jose Saramago'nun ölmeden önce yazdığı son, benimse ilk okuduğum kitabı oluyor Kabil.Yazarın ''Körlük'' adlı kitabı bir ara çok popülerdi.Daha sonra baktım diğer kitapları da almış başını gidiyor.Dedim bu kadar okunuyorsa vardır bir hikmeti, evet bana mı kalmış hikmetini ölçmek? Adamın tapu gibi Nobel Ödülü var, kanıtlamış kendini zaten bana da düşse düşse... ne düşecek canım? okumak düşer tabiki, aa siz de amma kötü niyetlisiniz ha.

    Kitabın isminde geçen Kabil bildiğimiz Kabil.Canım kaç tane bildiğimiz Kabil var? Habil'in kardeşi, Havva ve Adem oğlu Kabil işte.

    Baştan uyarayım kitap bir edebi eser o yüzden yazar nasıl kaleme almış ve bir eser ortaya koymuşsa o çizgide kitabı aktaracağım, isimleri dini kişilikler olarak değil de karakter isimleri olarak ele alacağım, kendi yorumlarımı da olabildiğince katmamaya çalışacağım.Nerde kalmıştık?

    Hah Kabil'de kalmıştık.Kabil bildiğiniz üzere dinsel kaynaklarda; yeryüzünün bilinen ilk cinayetini işleyen kişi olarak kabul edilmekte.Ama kitap Kabil'den önce Adem ve Havva'nın cennetten kovulma sürecini konu ediniyor.Lakin daha önce hiç böyle bir versiyonunu okuduğunuzu zannetmiyorum.Örnek vermek gerekirse; kitapta Adem ve Havva çıplak olduklarını yasak meyveyi yemeden önce zaten biliyorlar.Bunun dışında başka şeyleri de biliyorlar.Neyse oralarına değinmiyorum okumak isteyenler kendileri de okuyup göreceklerdir zaten.

''Mantıken olması gerektiği gibi, itibarını korumaya özen gösteren her zanaatçı gibi vesvesesiyle davranan efendi, önceki ihmalini gereken alçakgönüllülükle ödünlemenin yanı sıra, hatasının düzeltildiğinden de emin olmak istedi ve adem'e sordu, Sen, adın ne senin, ve adam cevap verdi, Ben adem, senin ilk çocuğun,efendi.Sonra yaratıcı kadına döndü,Ya sen, senin adın ne, Ben havva'yım,efendi, ilk kadın, cevabını verdi gereksiz yere,zaten başka kadın yoktu.Efendi kendisini hoşnut saydı, babacan bir ifadeyle, Sonra görüşürüz,deyip,yanlarından ayrıldı ve kendi işine gücüne döndü.''

    Gördüğünüz gibi yazar Tanrı'dan Efendi olarak bahsediyor, kitap boyunca da bu böyle devam ediyor, bir diğer dikkat ettiğiniz gibi yazar, özel isimleri büyük harfle yazmıyor, aynı zamanda yazarın imla kılavuzunda nokta, virgül, soru işareti, kesme işareti ve noktalı virgülden başka noktalama işaretleri yer almıyor. Hayır aramayın yani boşuna, yayınevine de kabahat bulmayın, durum tamamen made in Jose Saramago olmasından ibaret ya da o çağlarda bu noktalama işaretleri icat edilmemişti belki, kim bilir?

     Kaldığımız yerden devam edersek ; Adem ve Havva yasak meyveyi yiyip cennetten kovulduktan sonra dünyaya gönderiliyor, burada çocukları oluyor; tarımla uğraşan kardeş katili Kabil ve hayvancılıkla uğraşan, efendinin lütfuna en iyi şekilde mazhar olduktan sonra ömrü en kötü biçimde sona eren kardeş Habil.

''Habil'in sunduğu etin dumanının dosdoğru yükselerek sonsuz uzayda yok olması, efendi'nin onun sunduğu şeyi kabul ettiğinin ve bundan haz aldığının işaretiydi; ama kabil'in aynı şevkle yetiştirdiği bitkilerin dumanı çok yükselmedi, toprağın hemen üzerinde anında dağıldı; bunun anlamı, efendi'nin en ufak minnet duymadan onu reddettiğiydi.Kaygılı, şaşkın kabil habil'e yer değiştirmeyi önerdi, bu tersliğin nedeni bir hava akımı olabilirdi; bunun üzerine yerlerini değiştirdiler, ama sonuç aynı oldu.''



    İşte bu olay sonucu Kabil kardeşi Habil'i öldürüyor.Yalnız kitap boyunca en yabancı gelecek şey, Kabil'in Efendi'yle olan muhabbeti.Hatta çekişmeleri desek daha doğru olur.Hani alışık değiliz böyle şeylere pek, o yüzden garip gelecektir eminim herkese;

''...Kardeşine ne yaptın diye sordu ve kabil ona başka bir soruyla cevap verdi,Kardeşimin bekçisi miyim ben,Onu öldürdün, Doğru ama ilk suçlu sensin, sen benim yaşamımı mahvetmeseydin onun yaşaması için kendi canımı verirdim, Seni sınamak istemiştim, Sen kimsin ki kendi yarattıklarını sınıyorsun, Ben her şeyin egemen sahibiyim, Bütün varlıkların da diyebilirsin, ama ne benim ne de özgürlüğümün sahibisin, Öldürme özgürlüğün mü, Tıpkı habil'i öldürmemi önleyebilecekken öldürmeme izin vermekle senin de özgür olduğun gibi, bütün diğer tanrılarda olduğu gibi sende de olan o yanılmazlık gururunu bir an terk etmen yeterli olurdu, bir an için gerçekten bağışlayıcı olman, alçakgönüllülük gösterip benim sunduğumu kabul etmen yeterli olurdu, çünkü onu reddetmemeliydin, tanrıların, ve tüm diğerleri gibi senin de, yarattığınızı söyledikleriniz karşısında görevleriniz var, İsyankar konuşuyorsun, Öyle olabilir, ama seni temin ederim ki eğer ben tanrı olsaydım, Başkaldırıyı seçenlere şükürler olsun çünkü yeryüzünün krallığı onların olacaktır, derdim her gün, Günaha giriyorsun, Belki, ama ne olursa olsun seninki kadar büyük bir günah değil, sen ki habil'in ölmesine izin verdin, Onu sen öldürdün, Evet, doğru, infaz eden kol bendim, ama hükmü sen verdin ... ''

diye devam eden uzun bir paragraf var ve içindeki diyaloglar ise birçok kişinin kızarak, tepkiyle karşılayacağı diyaloglar.Ama tavsiyem okurken , eseri bir edebi eser olduğu bilinciyle okuyun, inancınız ne olursa olsun bu şekilde okumanızı tavsiye ederim.

   Kitabın devamı ise Kabil'in zaman içinde ileri geri gitmelerini konu alıyor, bu sırada Lilith'le aşk yaşıyor, Sodom ve Gomorra'nın yok olmasına, Nuh tufanına tanık oluyor, tufandan daha çok kendisi gemide farklı bir tufan çıkarıyor, İbrahim'in adak adadığı oğlunun boynunu kesmeden yetişip onu durduruyor, kısaca Kabil; Efendi'nin planlarını bozmaya, sürekli onu eleştirmeye, sorgulamaya adıyor hayatını.Sürekli bir çekişme halindeler.Kitabın sonu da bu bakımdan gerçekten ilginç bitiyor.

    Daha ekleyecek bir şeyim yok, yazıda da belirttiğim uyarılarımın arkasındayım, tavsiyem de bu uyarılarda yer alıyor.Edebi eser niteliğinde okursanız beğeneceğinizi düşünüyorum.
Herkese keyifli okumalar diliyorum.



Böylece;
Şimdiye kadar hiçbir kitabını okumadığım, Jose Saramago'nun Kabil adlı kitabını okuyarak , Yaz Okuma Şenliğinde, Şimdiye kadar hiç kitabını okumadığınız dört yazardan birer kitap. Yazarların ikisi Türk, ikisi yabancı, ikisi kadın, ikisi erkek kategorisi dahilinde 10 puan kazanmış bulunuyorum:)

8 yorum:

  1. harika bir kitap gibi :)))
    banada beklerim www.kiriksemsiye.blogspot.com.tr
    sevgiler

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. merhaba:)
      kesinlikle tavsiye ederim süpheniz olmasın ve hemen geliyorum :) sevgiler :)

      Sil
  2. görmüşsüüüün :))) görüşürüüz kiiii :) saramago dünyanın en büyüklerinden yaaa :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. evet saramago okunmasi gereken bir yazar:) o halde gorusmek uzere:)

      Sil
  3. cok begenerek okumustum bu kıtabı

    YanıtlaSil
  4. Merhaba, ben yeni takipçiniz :) Bu yazarın adını duymuştum ama okumaya henüz niyetlenmemiştim, ilginç bir kitaba benziyor, hemen okunacaklar listemin ilk sıralarına alıyorum.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. merhabalarrr:)
      hos geldiniz ve kesinlikle bu yazari tanimalisiniz, ununun, odulunun hakkini fazlasiyla veren kalemi kuvvetli bir yazar aykiri olmasi ise daha dikkat cekici yapiyor yazari :)

      Sil

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...